Rząd zapowiada twardą walkę z nadużyciami w pomocy powodziowej. Zmiany w KPRM
Państwo bez pobłażania dla oszustów
Skala pomocy finansowej dla poszkodowanych przez powódź we wrześniu 2024 r. jest bezprecedensowa – rząd przeznaczył na ten cel 8 mld zł, które w ciągu dwóch lat trafiają do osób prywatnych, firm i samorządów. Przy tak ogromnym wolumenie wypłat – wydano już 62 tys. indywidualnych zasiłków – pojawiają się niestety przypadki nadużyć. Premier Donald Tusk podczas czwartkowego posiedzenia Rady Ministrów jasno zadeklarował, że państwo nie będzie tolerować żadnych prób nieuczciwego wykorzystania publicznych pieniędzy.
Szef rządu podkreślił, że priorytetem była szybka i łatwo dostępna pomoc, aby powodzianie nie czekali miesiącami na wsparcie. Jednak równolegle prowadzone są kontrole, które mają wychwycić wszystkie nieprawidłowości. Jak zaznaczył, każdy, kto miał władzę wydawania środków i zrobił to niewłaściwie, poniesie surowe konsekwencje. Zapowiedź ta jest odpowiedzią na konkretne podejrzenia – w Karkonoskiej Agencji Rozwoju Regionalnego (KARR) miało dojść do faworyzowania wybranych beneficjentów, w tym osób, które prawdopodobnie nie ucierpiały w wyniku powodzi.
„Ktoś, kto miał władzę w ręku, żeby wydać publiczne pieniądze polskich podatników na pomoc ludziom, którzy ucierpieli, jeśli wydaje w sposób niewłaściwy, poniesie naprawdę bardzo surowe konsekwencje”.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zaznaczył, że to nie pierwsza klęska żywiołowa, przy której nadzorował proces pomocy, i że zawsze istniało ryzyko nadużyć przy wydawaniu dziesiątek tysięcy decyzji. Jednak tym razem państwo ma działać „bezwzględnie” – każde nadużycie ma zostać zidentyfikowane i ukarane, niezależnie od tego, jak długo potrwa postępowanie.
Karkonoska Agencja pod lupą CBA i prokuratury
Postępowanie w sprawie nieprawidłowości w KARR trwa od miesięcy. Centralne Biuro Antykorupcyjne oraz Ministerstwo Rozwoju i Technologii prowadzą działania kontrolne, a wczoraj z urzędu czynności wszczęła również Prokuratura Regionalna w Jeleniej Górze. To sygnał, że sprawa jest traktowana priorytetowo, a jej finał może przynieść poważne konsekwencje karne.
Kontrolerzy sprawdzają, czy środki przyznawane przez agencję trafiały do rzeczywiście poszkodowanych. Wstępne ustalenia wskazują, że niektóre osoby mogły otrzymać wsparcie bezpodstawnie – nie wykazując szkód powodziowych. Rząd zapowiada, że kontrole będą kontynuowane wszędzie tam, gdzie pojawią się wątpliwości co do prawidłowości przyznawania pomocy. W działania zaangażowane będą nie tylko ministerstwa, ale także CBA, policja i prokuratura.
- 8 mld zł – łączna pula pomocy dla powodzian, firm i samorządów
- 62 tys. – liczba wypłaconych indywidualnych zasiłków
- wrzesień 2024 r. – okres, z którego pochodzą szkody powodziowe
- KARR – Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego, gdzie wykryto nieprawidłowości
- CBA i prokuratura w Jeleniej Górze – instytucje prowadzące postępowanie
Premier Tusk podkreślił, że większość osób, firm i samorządów otrzymała już wsparcie w terminie, a państwo nie zamierza wstrzymywać wypłat dla potrzebujących. Jednocześnie zapowiedział, że każda nieprawidłowość będzie ścigana z całą surowością prawa. – „Proszę przyjąć do wiadomości, że w każdej sytuacji, w której doszło do nadużycia, państwo będzie działało bezwzględnie” – dodał.
Zmiany w rządzie – Berek przechodzi do nowych zadań
Podczas tego samego posiedzenia Rady Ministrów premier ogłosił zmiany personalne w swoim zespole. Minister Maciej Berek, dotychczas odpowiedzialny za nadzór nad wdrażaniem polityki rządu, kończy pełnienie tej funkcji i otrzyma nowe zadania. Jego obowiązki przejmie Joanna Knapińska, szefowa Rządowego Centrum Legislacji.
Maciej Berek był kluczową postacią w KPRM – od grudnia 2023 r. pełnił funkcję ministra-członka Rady Ministrów oraz szefa Komitetu Stałego, a od lipca 2025 r. odpowiadał za nadzór nad realizacją priorytetów rządowych. Premier podziękował mu za ogromną pracę, szczególnie w obszarze deregulacji, która – jak podkreślił – polega nie tylko na usuwaniu zbędnych przepisów, ale też na zmianie sposobu myślenia o tworzeniu prawa.
„Wspólnie z Ministrem Berkiem ustaliliśmy, że przejdzie do wykonywania innych zadań. Jak wiecie, był moją prawą ręką, jeśli chodzi o egzekwowanie priorytetów rządowych. Bardzo doceniamy jego działania”.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier przypomniał, że w prace nad deregulacją zaangażowało się wielu przedsiębiorców, prawników i menedżerów, a minister Berek koordynował te działania. – „To na swoje barki wziął też Minister Berek. Jeszcze raz, Panie Ministrze, bardzo serdecznie dziękuję” – mówił Tusk. Nowa szefowa RCL, Joanna Knapińska, będzie odpowiedzialna za kontynuację tych prac.
Co to oznacza dla mieszkańców Lubina?
Choć powódź z 2024 r. najbardziej dotknęła Dolny Śląsk i Opolszczyznę, mieszkańcy Lubina doskonale pamiętają, jak ważna jest sprawna pomoc w sytuacjach kryzysowych. Region Zagłębia Miedziowego, położony nad rzekami takimi jak Zimnica czy Kaczawa, również bywał narażony na podtopienia. Dlatego zapowiedź rządu o bezwzględnym rozliczaniu nadużyć to sygnał, że publiczne pieniądze – także te z lokalnych budżetów – muszą być wydawane w sposób przejrzysty.
Dla lubińskich przedsiębiorców i samorządowców istotne jest też to, że kontrole nie będą ograniczać się tylko do KARR. Jak zapowiedział premier, sprawdzane będą wszystkie instytucje, które miały wątpliwości co do przyznawania pomocy. W praktyce oznacza to, że również lokalne jednostki, które pośredniczyły w dystrybucji środków, mogą zostać poddane audytowi. To dobra wiadomość dla tych, którzy obawiają się, że w ich otoczeniu ktoś mógł wykorzystać sytuację.
Zmiany w rządzie, choć dotyczą centralnych stanowisk, mają wpływ na codzienne funkcjonowanie administracji w całym kraju. Nowa minister Joanna Knapińska będzie odpowiedzialna za jakość legislacji, co przełoży się na szybsze i prostsze procedury – również te, z którymi na co dzień mierzą się mieszkańcy Lubina załatwiający sprawy urzędowe. Warto obserwować, czy deregulacja przyniesie realne ułatwienia w kontaktach z instytucjami.
Zapowiedź twardych konsekwencji dla oszustów to także ostrzeżenie dla tych, którzy mogliby próbować wykorzystać kolejne klęski żywiołowe. Państwo – jak podkreśla premier – będzie działać sprawnie i skutecznie, łącząc szybką pomoc z rzetelną kontrolą. Mieszkańcy Lubina mogą być pewni, że ich podatki nie będą finansować nieuczciwych praktyk.