Program Czyste Powietrze po zmianach: wyższe dotacje, więcej czasu i nowe zasady własności od lipca 2026

Już od 20 lipca 2026 roku ruszą gruntownie zmienione reguły gry w sztandarowym programie antysmogowym. To efekt szerokich konsultacji społecznych, w których głos zabrali właściciele domów, gminy, operatorzy, wojewódzkie fundusze ochrony środowiska oraz wykonawcy. Nowe przepisy mają otworzyć drzwi do dotacji jeszcze większej grupie mieszkańców.

Więcej osób zyska dostęp do pieniędzy – zmiany w zasadach własności

Najważniejsza nowość dotyczy wymogu posiadania nieruchomości. Dotychczasowa zasada trzech lat własności zostaje złagodzona. Do katalogu wyjątków dołączyli właśnie właściciele i współwłaściciele, którzy nabyli dom w drodze zasiedzenia. Nadal obowiązuje też wyjątek dla spadkobierców.

Osoby posiadające co najmniej 50% udziałów w nieruchomości będą mogły starać się o dofinansowanie już po roku, jeśli nabyły ją:

• w drodze zakupu (np. z rynku wtórnego),
• od rodziców, dziadków lub innych wstępnych w drodze darowizny lub umowy o dożywocie.

Doprecyzowano też sytuację lokali powstałych w wyniku podziału czy połączenia – wciąż dotacja przysługuje tylko na jedną nieruchomość.

Więcej pieniędzy na termomodernizację i dłuższe terminy dla prefinansowania

Stawki dotacji na wybrane prace termomodernizacyjne poszły w górę o 10%. Podwyżka obejmie ocieplanie ścian i innych przegród budowlanych, a także wymianę okien, drzwi zewnętrznych i bram garażowych. To konkretny zastrzyk gotówki dla osób planujących głęboką modernizację domu.

Beneficjenci, którzy korzystają z prefinansowania (zaliczki), zyskali 180 dni na realizację prac objętych zaliczką – wcześniej było to tylko 120 dni. Co ważne, z wydłużonego terminu mogą skorzystać także osoby, które podpisały już umowę w naborze prowadzonym od 31 marca 2025 roku. Warunkiem jest zmiana umowy. Do tego dochodzą dodatkowe 30 dni na złożenie wniosku o płatność rozliczającą zaliczkę.

Mniej biurokracji, więcej specjalistów i koniec z niektórymi piecami

Proces zbierania dokumentów technicznych zostanie uproszczony. Od teraz potwierdzenie trwałego odłączenia starego źródła ciepła oraz dostosowania przewodów kominowych będą mogli wystawiać nie tylko mistrzowie kominiarscy, ale także osoby z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. To znacząco przyspieszy rozliczanie inwestycji.

Kolejne udogodnienie dotyczy składania wniosków przez operatorów. Klienci, którzy korzystają z pomocy operatorów, mogą sami przygotować roboczą wersję wniosku w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie (GWD). Doprecyzowano również zasady dotyczące Listy Zielonych Urządzeń i Materiałów (ZUM) – jeśli urządzenie zostało zawieszone lub usunięte z listy przed wystawieniem faktury końcowej, ale w dniu wystawienia faktury zaliczkowej figurowało na liście, a do rozliczenia przedstawiono fakturę końcową – wtedy wydatek jest kwalifikowany.

Od 2027 roku program wejdzie w jeszcze bardziej restrykcyjną fazę: będzie wspierał wyłącznie najbardziej efektywne energetycznie źródła ciepła. Oznacza to koniec dofinansowania dla ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła – czyli m.in. mat grzewczych, kotłów elektrycznych i grzejników elektrycznych.

Dlaczego to ważne dla naszej społeczności? Program Czyste Powietrze to kluczowe narzędzie w walce ze smogiem i niską emisją. Nowelizacja odpowiada na postulaty mieszkańców i wykonawców – skraca czas oczekiwania na decyzje, zwiększa dostępność dotacji i upraszcza formalności. Dla lokalnych gospodarstw domowych oznacza realną szansę na tańsze i szybsze ocieplenie domu oraz wymianę pieca na ekologiczne źródło ciepła, co bezpośrednio przełoży się na lepszą jakość powietrza w naszych miejscowościach.

Wszystkie szczegóły, w tym pełny regulamin i wzory dokumentów, są dostępne na dedykowanej stronie internetowej programu. Warto śledzić aktualizacje, ponieważ zmiany zaczną obowiązywać od 20 lipca 2026 roku, a już teraz można przygotować się do nowych, korzystniejszych zasad.

Źródło: Informacje przekazał Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w ramach aktualizacji programu priorytetowego „Czyste Powietrze”.